 |
 |
ÖZET |
|
VERİ ZARFLAMA ANALİZİ İLE DOKUMA, GİYİM EŞYASI VE DERİ SEKTÖRÜNDE FAALİYET GÖSTEREN FİRMALARIN ETKİNLİĞİNİN KARŞILAŞTIRILMASI Mine ESENBEL Mustafa Onur ERKİN Fatih Korhan ERDOĞAN ÖZET Veri Zarflama Analizi, işletmelerin göreli etkinliğini parametresiz birtakım teknikler kullanarak ölçen ve işletmelere girdi ve çıktılarının artırım ya da azaltım oranlarına göre bu etkinliğin ne oranda değişeceği hakkında bilgi veren bir yöntemdir. Son yıllarda endüstri kolları içerisinde yer alan işletmelerde geniş kullanım alanı bulan bu teknik , her geçen gün daha da gelişmektedir. Bu çalışmada İMKB’ye kote edilmiş Dokuma, Giyim Eşyası ve Deri Sektörü’nde faaliyet gösteren firmaların 2000 yılı verileri kullanılarak Veri Zarflama Analizi yöntemi ile etkinlik ölçümü yapılmıştır. Sonuç olarak etkin firmalar belirlenmiş ve sektördeki diğer firmalara referans olma özelliği saptanmıştır. ANAHTAR KELİMELER : Veri Zarflama Analizi, Etkinlik,Türk Dokuma, Giyim Eşyası ve Deri Sektörü Giriş Günümüzde Dokuma, Giyim Eşyası ve Deri Sektörü’nde yaşanan rekabet, firmaları kaynaklarını en etkin şekilde kullanmaya zorlamaktadır. Bunu sağlamak için firmaların rekabet ettikleri sektör içinde performanslarını göreli olarak değerlendirmesi ve etkinlik sınırlarında yer almak için referans almaları gereken işletmeleri belirlemesi gerekir. Firmaların istenilen çıktılarını elde etmek sürecinde girdilerinin hangi seviyeye kadar kullanıldığının belirlenmesinde etkinlik ve verimlilik analizleri çok önemli yönetim araçlarıdır. İlk olarak Charnes , Cooper ve Rhodes ( 1978 ) tarafından geliştirilen Veri Zarflama Analizi ( Data Envelopment Analysis – DEA ), verimlilik analizinde karşılaşılan güçlükleri giderebilecek parametresiz bir yöntemdir. Bu yöntemin sahip olduğu en önemli özellik; her karar alma birimindeki etkinsizlik miktarını ve kaynaklarını tanımlayabilmesidir. Bu özelliği ile yöntem, etkin olmayan birimlerde ne kadarlık bir girdi azaltma ve / veya çıktı miktarını artırmak gerektiğine ilişkin olarak yöneticilere yol gösterebilir. Son yirmi yıllık süre içinde, öncelikle kar amacı gütmeyen kurumlarda ( hastane, silahlı kuvvetler, üniversite vb.), AR-GE projelerinde, çok uluslu ya da çok şubeli şirketlerin göreli performanslarının ölçümünde Veri Zarflama Analizi ( VZA ) uygulamalarına rastlanmaktadır. Yöntemin getirdiği en önemli yenilik, birçok girdinin kullanılarak birçok çıktının elde edildiği ortamlarda, parametrik yöntemlerde olduğu gibi önceden belirlenmiş herhangi bir analitik üretim fonksiyonu varlığının öngörülmesine gereksinim duymadan ölçüm yapılabilmesidir. Ayrıca girdi ve çıktılar, ölçüm birimlerinden bağımsızdırlar. Bu nedenle işletmenin değişik boyutlarının aynı zamanda ölçülebilmesi imkanı vardır. ( KARSAK ve İŞCAN, 2000 : 2 - 3 ) Bu çalışmaya konu olarak İMKB’ye kote edilmiş Dokuma, Giyim
Eşyası ve Deri Sektörü’nde faaliyet gösteren firmaların 2000 yılı
likidite ve karlılık rasyolarına bağlı performanslarının etkinliği VZA yöntemi
kullanılarak incelenmiştir. Çalışma sonucunda etkin firmalar belirlenmiş ve
sektördeki diğer firmalara referans olma özelliği saptanmıştır.
|
[ Ana Sayfa ] [ Temel Analiz ] [ Teknik Analiz ] [ Haberler ] [ İstatistiki Bilgiler ] [ Bilgiler ] [ Üyelik ] [ Sitemiz ] [ Çıkış ]