![]() |
|
|
Alınan tüm devalüasyon kararları olayın sadece para politikasını oluşturmuş, alınması gereken idari, siyasi ve ekonomik kararlar bir bütün halinde uygulanmamıştır. Bu nedenlerle TL sürekli değer kaybetmiş ve ülke uzun vadeli borç bulamadığı için ancak kısa vadeli borçlarla borçlarını finanse ettiğinden gerek iç, gerekse dış piyasalarda yüksek maliyetle borç bulabilir hale gelmiştir. Ülkemizde siyasi olarak başlayan ancak, temel anlamda ekonomik bir kriz yaşanmaktadır. Bu krizin oluşumunda da siyasi iradenin eksikliği, üretim, verimlilik çalışmalarının hızlandırılmaması ve reform çalışmalarının eksik kalması, enflasyonla mücadeleyi sadece bir para politikası ile engelliyebilme mücadelesine dönüşmüştür. Yapılan İMF anlaşmadaki hatalar nedeni ile de manevra kabiliyeti olmayan sistem, tıkanmıştır. Türkiye İş Bankası’nın GSM 1800 lisansı için verdiği 2,5 milyar $ KDV ile birlikte yaklaşık 3 milyar $ para girişi olmasa idi, bu program muhtemelen çok daha önceden iflas edebilecekti. Kur çapasından dalgalı kur sistemine geçiş doğru olmakla birlikte, demin saydığımız düzenlemeler, yapılarak yeni oluşturulacak ulusal program daha gerçekçi hazırlanmaz enflasyonla mücadelede şok tedbirler alınmaz ve zamana yaydırılır ise, bütün bunlar çok kısa bir zaman diliminde gerçekleştirilme ise, her geçen gün mevcut krizin maliyeti artacaktır. Ancak öncelikle mali piyasalar ivedilikle reforma tabi tutulmalı, MB nın enflasyon ile mücadelesi için hareket alanı genişletilmeli, para politikası diğer mali tedbirler önünüzdeki hafta içinde mutlaka şekillenmelidir. Aksi halde, çok kısa bir süre sonra ciddi bir devalüasyon ( kur ayarlaması ) ile karşılaşmamız kaçınılmaz olacaktır. Belki bütün önlemler tamamlandığında ( tamamlanabilir ise ) paramız devalüe edilerek iç piyasada dış talebi kısmak, yerli malı kullanımı teşvik etmek, ancak fiyat denetimleri sureti ile iç piyasada ucuzlayan(ucuzlatılan) fiatlara gelebilecek zamların enflasyonun üzerinde olmasını engellemek, dış satımda satıcılarımızın rekabet güçleri artmış olacağından hem mevcut Pazar paylarını korumaları, hem de yeni pazarlar elde etme çalışmalarının hızlandırılması gerekir. Dış satım dağılımımızı zenginleştirmemiz ve özellikle bizden daha geri kalmış ülkelere ihracatımızı arttırmamız gerekmektedir. Çünkü kotalar ile uğraşmak yerine alternatif pazar arayışları da bu sayede yapılmış olacaktır. Kaldı ki alıcının fiyat egemenliği de bu sayede kırılabilecektir. Özelleştirme kadar KİT’lerin revizyon çalışmaları da çok önemlidir. Bu ekonomimizde verimliliği artıracaktır. Satacak olmak bakmamayı ve denetimsiz bırakmayı gerektirmez. Devlet kamu bankalarını da bir an önce elden çıkarmalıdır. Böylece devlet küçülmeli ancak etkinliği artmalıdır. Gelir bütçesi kadar gider bütçesi de revizyona tabi tutulmalı, devleti yönetenler enflasyonun gerçek nedeninin kamu açıklarından kaynaklandığını, mücadelede de en önem verilmesi gerekenin, bütçede gelir ve gider dengesinin sağlanması ile oluşacağının anlamış olmaları gerekir. Bu konuda belki çok daha çarpıcı önerilerde bulunmak, belki çok farklı gözlüklerle olayları irdelemekte mümkündür. Ama unutmamak gerekir ki; biz ekonomistler de hastalıkta birleşsek bile tedavide maalesef birleşemeyebiliyoruz. Hatta hastalıkta kullanılan ilaçlarda bile birleşemeyebiliyoruz. Ancak, bir konuda devletimiz birleşmelidir. Ulusal bir program oluşturulmalı, bu programa dış destek aranmalıdır. Her hareketinin sebep ve sonuç ilişkisini mutlaka tutmalı, senaristler her türlü olaya göre olaylar olmadan çözüm yolları bulmalı ve yönetenlerin hareket kabiliyetlerini arttırmalıdırlar. Yani olaylarla karşılaşmadan, kriz oluşmadan birtakım ülke içi ve ülke dışı gelişmeler ön görülmeli ve bunlara uygun birçok senaryolar hazırlanmalıdır. Konu ile ilgili tartışmak istenilen her hususu ve düşüncelerinizi açıkça yazabilirsiniz. Sizlerle yazışmak, haberleşmek, beni ve sitemizi mutlu edecektir. Kaldı ki yazılarınız öğrenmek istediğiniz konuları da içerebilir. En hızlı şekilde sitemiz vasıtası ile sizlere ulaşacağım. |
| Devalüasyon Nedir ? |
| Ülkemizde Alınan Devalüasyon Kararları |
| 1994 İstikrar Tedbirleri |
| Sebep Sonuç İlişkisi ve Yapılması Gerekenler |
Hazırlayan:Salih Erdin Açıkalın
Kaynaklar:
Muhtelif üniversite yayınlarından elde edilen bilgiler
Büyük Larousse
Hazine Müsteşarlığı Yayınları
[ Ana Sayfa ] [ Temel Analiz ] [ Teknik Analiz ] [ Haberler ] [ İstatistiki Bilgiler ] [ Bilgiler ] [ Üyelik ] [ Sitemiz ] [ Çıkış ]